Kategoriler
Genel

Artemis (Diana) Kimdir

Apollon’un ikiz kız kardeşidir. Apollon ışık, ateş ve güneşle ilişkilendirilirken, Diana Ay ile ilişkilendirilir. Artemis’in üç farklı versiyonu vardır. Bunlardan birincisi ve en bilineni Avcılık ve Bakirelik sembolü olan Artemis’dir.

İkincisi Ay Tanrıçası olarak sembolize edilen Selene’dir. Sonuncusu ise gecenin karanlığına ve karanlık güçlere hakim olan Hekate’dir.

Artemis ve Bakirelik

Konumuz olan ilk versiyonundan biraz bahsedelim şimdi. Diana bakireliğine fazlasıyla dikkat eden bir tanrıçadır. Bunun nedeni ise ikizi Apollon’un doğumudur. Apollon ve Artemis’in anneleri Leto dokuz gün boyunca doğum sancısı çekmiştir.

İşte bu doğumun 8. gününde Diana kardeşi Apollon’dan önce dünyaya gelmiş, dünyaya gelir gelmez de büyük acılar çeken annesinin kardeşi Apollon’u doğumasına yardım etmiştir.

Bu trajik olay Diana’da büyük bir etki bırakır. Annesinin yaşadığı doğum acısını gören Diana bakireliğini koruma konusunda takıntılı hale gelir.

Artemis ile Apollon’un Benzerlikleri ve Farklılıkları

Diana tıpkı kardeşi Apollon gibi ok ve yay ile sembolize edilir. İlyada’da ok, yay ve atlı arabayla sembolize edilmiştir. Apollon ok ve yayıyla erkeklere ani ve acısız bir ölüm verir, Diana ise kadınlara ani ve acısız bir ölüm verir.

Apollon’un yayı gümüş, Artemis’in yayı ise altındır. İki kardeşin de saçları sarıdır. Apollon çok yakışıklı, Diana çok güzeldir. Ayrıca Diana ciddi duruşa sahip bir tanrıçadır.

Resim ve Heykellerde Artemis

Çevik bir vücuda sahip olan Artemis’in narinliği de hemen hemen her eserde vurgulanır. Kısa ve açık bir giysiye sahiptir genelde. Ayağında sandalları, ok-yay ve bir geyik ya da köpek ile gösterilir çoğu zaman. Diana Ay’ı temsil ettiği için onu geceyi aydınlatan bir meşale ile görmemiz mümkündür.

Artemis’in karanlık güçlere ve büyücülere yardım ettiği versiyonu olan Hekate’de bu meşale figürünü çok fazla görürüz. Hekate tasvirlerinde genelde üç başlı bir vücut şeklindedir. Bazen bu üç başlılık sırt bölgesinden başlayarak oluşmuştur.

Artemis’in Sembol Hayvanı Geyik ve Geyik Mitleri

Artemis’in yanında sıkça gösterilen sembol hayvanı ise geyiktir. Bir gün Agamemnon avlandığı sırada bir geyik öldürür. Öldürdüğü geyik Tanrıça Artemis’in geyiklerinden birisidir.

Diana buna çok kızar ve Agamemnon Truva Savaşına gemilerle giderken rüzgarları keserek Yunan donanmasının Truva sahillerine ulaşmasını engeller. Agamemnon Artemis’e rüzgarlar için yalvarır ama Artemis’in tek bir şartı vardır.

Agamemnon’dan kızını kendisine kurban etmesini ister. Agamemnon ise başta kabul etmez ancak daha sonra tüm ordusuyla denizde ölmek istemediği için Artemis’in bu dediğini kabul eder. Kızını sunağa koyar ve bıçağını boğazına değdirir.

Diana ise son anda kıza acıyarak onu Agamemnon’un ellerinden uçurur. Daha sonra Agamemnon’a kurban etmesi için bir geyik gönderir…

Kategoriler
Genel

Artemis Betonder Hayatı

Artemis, Yunan mitolojisine göre Leto ile Zeus kızı, Apollon’un kız kardeşidir.Doğum yerinin Efes olduğu kabul edilir. Adı, Apollon7un adı gibi Yunanca değildir. Dokunulmamış, bozulmamış anlamına gelen ‘artemes’ sıfatından türetilmiş olması mümkündür.Artemis ok, yay ve arabayla yakından ilgilidir. Onun için “hedefi vuran”, “gümüş yaylı” sıfatları da kullanılmıştır. Yayını sadece avlanmak için değil kardeşi Apollon gibi insanları cezalandırmak ve öldürmek, için de kullanır. Örneğin bir kerede 14 çocuk doğurduğunu söyleyerektanrıçaya nisbet yapan Manisalı Niobe’nin çocuklarını oklarıyla öldürmüştür. Çocuk doğururken ölen kadınlardan da Artemis sorumludur. Tanrıçanın zalimliği ile bir başka hikayede avcı Aktaion’la ilgilidir; Kentavros Kheiron’un yetiştirmesi Aktaion öyle yaman bir avcıdır ki, Thebai bölgesinde onun üstüne kimse yoktur. Gurura kapıldığı için Artemis’ten daha üstün bir avcı olduğunu söylemiştir. Bundan başka bir de tanrıçayı derede çıplak yıkanırken gözetlemiştir. Bu küstahlığa dayanamayan Artemis’te Aktaion’u geyiğe dönüştürmüş ve elli köpeğini de üstüne salmıştır. Parçaladıkları geyiğin kendi efendileri olduğunu anlamayan hayvanlar uluyarak Aktaion’u aramaya koyulmuşlar, sonunda Kheiron da onları avutmak için Aktaion’un heykelini yapmıştır.

Bazı efsanelerde Artemis doğa güçlerini ve özellikle hayvanları elinde tutan Potnia Theron olarak gösterilir. Bazı destanlarda avcılık ve bakire nitelikleri de yer almaktadır. Artemis, Efes Artemis’inde olduğu gibi kişiliğinde dişiliğinin 3 aşamasını; yani kızlık, kadınlık ve analık aşamalarını birleştirir.

Yunan mitolojisinde Apollon güneşle, Artemis’de ayla bağlantılıdır. Bu nedenle Artemis, Phoibe ve Selene (latince Luna) adlarını da almıştır. Artemis Olympos tanrılarıyla ilişkisi olmayan ve hiç bir efsaneye karışmayan Efes Artemis’inin pek çok özelliğini yansıttığı için Anadolulu olarak kabul edilmiştir.Bazı şairler tarafından gökte Selene, yeryüzünde Artemis ve yeraltında karanlığa büründüğü zaman bu güçlere egemen kılan Hekate ile bir tutulur.Efes Artemisi; Efes, İlkçağın en önemli merkezlerinden biridir. Ününü çok üstün bir uygarlık seviyesine sahip olmasının yanı sıra iki dinin merkezi olmasından da kaynaklanır. Daha sonra Artemis’e dönüşecek olan Anadolu’nun ana tanrıçası Kybele’nin dini ve daha sonra ki Hz.İsa dini.Hıristiyanlığın ilk yıllarında kurulan yedi kiliseden ilki Efes’te kurulmuştur. Efes’te kazılarda ortaya çıkartılan üç Artemis heykeli çok memeli Artemis motifinin kaynağının Efes olduğunu gösterir. Efes’in çok memeli Artemis heykelleri tanrıçanın doğaya hakimiyetini ve her türlü uygarlığın koruyucusu olduğunu simgeler. Heykellerden birininin başında 3 katlı kule biçimli tapınak vardır. Bu şehirlerin koruyucusu olduğunun sembolüdür. Ensesi dolunay biçiminde bir diskle çevrilidir, bu onun bakireliğinin işaretidir (bozulmamış ay). Alnındaki hilal ise ay tanrıçası olduğunun işaretidir. Diskin iki yanında beşer grifon, yani kartal başlı aslan vardır. Boynuna burç işaretlerinin yer aldığı kalın bir gerdanlık takmıştır.Gerdanlığın altında 4 sıra halinde, sayısı 17 ile 40 arasında değişen memeleri vardır (Polymastos yani çok memeli). Bunlar tanrıçanın bolluk ve bereket simgeleridir. Altı kat halindeki eteği, dörtgen biçimli plakalara bölünmüştür. Her dörtgenin içinde aslanlar, boğalar, keçiler,grifonlar, sfenksler ve arılar kabartma olarak gösterilmiştir. Bunlar Artemis’in doğa üstündeki egemenliğinin simgeleri olmalıdır. Efes Artemis heykelinin değişmez kutsal simgelerinden biri de üç sayısıdır. Bu sayı ile Artemis’in üçlü karekteri dile gelmektedir; bakire, kadın ve anne.

MÖ 5.yy.da yapılmış olan Efes Artemis Tapına€, dünyanın yedi harikasından biriydi. İlkçağ’da Efes’te Artemis kültü son derece güçlüydü bu sebeple Efes, Anadolu’da Hıristiyanlığa karşı en büyük direnci gösteren kent olmuştur.Ancak Hıristiyanlık çok köklü bir şekilde yerleşmiştir. Efesliler Hıristiyanlığı Meryem sayesinde benimsemişlerdi. Tanrıça Artemis’in pekçok özelliği Meryem’e aktarılmıştır.Bu açıdan bakılınca Efes’te, Kybele, Artemis ve Meryem Ana kültleri hiçbir kesintiye uğramamıştır.

Kategoriler
Genel

Artemisbetonder Tanrıçası

Kral Oinopion’un kızı Merope’ye kur yapan ancak başarılı olamayan Orion, içkiyi fazla kaçırınca Merope’ye saldırmaya kalkar. Kral Oinopion ise onu cezalandırıp gözlerini kör eder.

Kral Oinopion'un kızı Merope'ye kur yapan ancak başarılı olamayan Orion, içkiyi fazla kaçırınca Merope'ye saldırmaya kalkar. Kral Oinopion ise onu cezalandırıp gözlerini kör eder.

Gözleri artık görmeyen Orion, yardım aramaya çıkar. Demir tanrısı Hephaistos’un çekiç seslerini dinleyerek ona ulaşır ve ondan gözlerinin açılması için yardım ister. Hephaistos ona, dünyanın doğusuna gitmesini ve doğan güneşin iyileştirici ışınları yüzüne vurduğunda yeniden görebileceğini söyler. Doğudaki Lemnos Adası’na doğru yola koyulan Orion’un burada gözleri yeniden açılır.

Günün birinde Tanrıça Artemis tarafından avlanırken görülen Orion, yakışıklılığı ve cazibesiyle güzel tanrıçayı kendine hayran bırakır.

Günün birinde Tanrıça Artemis tarafından avlanırken görülen Orion, yakışıklılığı ve cazibesiyle güzel tanrıçayı kendine hayran bırakır.